شرايط احراز بازنشستگي مشمولين قانون استخدام كشوري در صورت دارا بودن شرايط زير حق استفاده از حقوق بازنشستگي را خواهند داشت : بازنشستگي اختياري: الف - اختيار دستگاه: دستگاه دولتي مي تواند مستخدميني را كه داراي 30 سال سابقه مي باشند ، بازنشسته نمايد.( ماده 2 قانون اصلاح مقررات  بازنشستگي مصوب 1368/12/13 ) ب-  اختيار مستخدم : كارمند دولت با داشتن 60 سال سن مي تواند تقاضاي بازنشستگي نمايد و دستگاه موظف است درخواست وي را قبول نمايد.( بند الف ماده 74 ق.ا.ك و تبصره 2 ماده 2 قانون اصلاح مقررات مصوب  1368/12/13 ) بازنشستگي توافقي: مستخدم مرد با داشتن 50 سال سن و حداقل  25سال سابقه ( بند الف تبصره يك ماده 2 قانون اصلاح مقررات بازنشستگي مصوب 1368/12/13 ) و مستخدم زن با حداقل 20 سال سابقه خدمت و بدون شرط سني ( بند ب تبصره يك ماده 2 قانون اصلاح مقررات بازنشستگي مصوب 1368/12/13 و قانون اصلاح بند ب تبصره 1 ماده 2 قانون اصلاح مقررات بازنشستگي ) مي تواند تقاضاي بازنشستگي نمايد مشروط بر آنكه تقاضاي وي مورد موافقت دستگاه متبوع قرار گرفته باشد.   بازنشستگي اجباري: الف - وزارتخانه ها و موسسات مكلفند مستخدميني را كه داراي  65سال سن باشند را با هرقدر سابقه خدمت بازنشسته نمايند( ماده 77 ق.ا.ك و تبصره 2 ماده  قانون اصلاح مقررات مصوب 1368/12/13 ). ب- بازنشستگي براساس آراي صادره از سوي هيئت هاي رسيدگي به تخلفات اداري كه اين نوع از بازنشستگي از اختيار مستخدم و يا دستگاه خارج مي باشد و به آن بازنشستگي قهري نيز مي گويند(به موجب بند ط ماده 9 قانون رسيدگي به تخلفات اداري مصوب 1372/9/7 با تقليل يك  يا دو گروه ويژه جانبازان  جانبازان انقلاب اسلامي ، جنگ تحميلي ، معلولين ، شاغلين مشاغل سخت و زيان آور حسب قانون نحوه بازنشستگي جانبازان مصوب9/1/ 1367. مشتركين اختياري:            هريك از مشتركين صندوق بازنشستگي جهاد كشاورزي كه به دليل بازخريد خدمت سنوات ، از زمره مستخدمين دولت خارج مي شوند ، چنانچه در زمان قطع رابطه استخدامي داراي حداقل 15 سال سابقه پرداخت كسور باشند مي توانند تا تصويب ضوابط ادامه بيمه، بصورت اختياري و با قبول شرايط زير عضويت خود را در صندوق بازنشستگي ادامه دهند: 1- پرداخت منظم و مستمر كسور بازنشستگي در پايان هرماه بلافاصله پس از قطع رابطه استخدامي جمعا بميزان 22.5 درصد آخرين حقوق مشمول كسور بازنشستگي با حق افزايش سالانه معادل درصد افزايش ضريب ريالي حقوق گاركنان دولت و به شرط عدم عضويت در ساير صندوقهاي بازنشستگي . 2- اين مزايا صرفا شامل بهره مندي از مستمري بازنشستگي ، از كارافتادگي و حقوق وظيفه وراث مطابق ضوابط صندوق مي باشد و بيمه شدگان اختياري براي بهره مندي  از مزاياي بيمه درمان مي توانند راسا با پرداخت حق بيمه مربوطه از خدمات سازمان خدمات درماني و يا ساير سازمانهاي ارائه دهنده بيمه درمان استفاده نمايند. 3- درخواست كتبي متقاضي كه در دبيرخانه دستگاه ثبت شده باشد. 4- حكم بازخريدي و يا آخرين حكم زمان اشتغال متقاضي. 5- فتوكپي كليه صفحات شناسنامه متقاضي. 6- فتوكپي كارت ملي در صورت وجود. 7- آخرين ليست كسور بازنشستگي متقاضي از دستگاه مربوطه يا اداره درآمد صندوق. 8-فرم خلاصه اطلاعات پرسنلي از سيستم MIS دستگاه مربوطه. 9- تصوير كارت پايان خدمت يا معافيت خدمت . 10- اخذ گواهي سلامت

 

مدارك لازم جهت تشكيل پرونده بازنشستگي 1- فرم خلاصه اطلاعات پرسنلي. 2- احكام كارگزيني 2 سال آخر خدمت. 3- درخواست بازنشستگي فرد. 4- ابلاغ  بازنشستگي. 5- تصوير تمام صفحات شناسنامه فرد بازنشسته و  افراد حت تكفل وي. 6- كپي سند ازدواج. 7- كپي مدرك پايان خدمت و يا معافيت از خدمت وظيفه. 8- كپي آخرين مدرك تحصيلي. 9- تكميل فرم درخواست بهره مندي از خدمات درماني . 10- تصوير سوابق ايثارگري ويژه رزمندگان ، آزادگان و جانبازان گرامي.

 

نحوه محاسبه حقوق بازنشستگي بطور كلي در سيستم هاي بيمه اي مورد اعمال در ايران ، حقوق بازنشستگي و وظيفه بر اساس متغيرهاي  ذيل  محاسبه و تعيين مي گردد .  1-  متغيرهاي تاثيرگذار در ميزان حقوق  بازنشستگي      1-1 سابقه پرداخت كسور بازنشستگي يا حق بيمه :  اگر چه سابقه پرداخت كسور بازنشستگي اغلب مترادف با سابقه خدمت تلقي مي گردد ليكن در محاسبه حقوق بازنشستگي سابقه اي كه كسور بازنشستگي آن پرداخت شده و يا تعهد پرداخت گرديده است ملاك قرار مي گيرد همچنين به موجب قوانين ذيربط بعضاً جهت برخي از كاركنان بدلائل ويژگيهاي خاص بطور ارفاقي سنوات كاري در نظر گرفته مي شود كه در افزايش ميزان حقوق بازنشستگي آنان موثر مي باشد .      2-1  معدل حقوق و مزاياي مشمول پرداخت حق بيمه يا كسور بازنشستگي درچند سال آخر خدمت  ( معدل حقوق و مزاياي مشمول ) .  متغير تاثير گذار ديگر در ميزان حقوق بازنشستگي ، معدل حقوق و مزاياي مشمول كسر حق بيمه يا كسور بازنشستگي در چند سال آخر خدمت ميباشد در حال حاضر اين معدل جهت مشتركين صندوق بازنشستگي وزارت جهاد كشاورزي حسب قوانين ذيربط بر مبناي دريافتي 2 سال آخر با اعمال آخرين ضريب حقوقي سال بازنشستگي در نظر گرفته مي شود .     3-1  مدت زمان لازم جهت پرداخت حق بيمه يا كسور بازنشستگي به منظور امكان دريافت حقوق بازنشستگي به ميزان يك ماه حقوق و مزاياي مشمول پرداخت ( ضريب سنوات ) .  متغير سوم تاثير گذار در ميزان حقوق بازنشستگي و وظيفه ( كه ميتوان آنرا ثابت هم تلقي نمود ) پبش فرض سنوات پرداخت كسوربازنشستگي لازم جهت دريافت حقوق بازنشستگي و وظيفه به ميزان كامل ( معادل معدل حقوق و مزاياي مشمول )  مي باشد . حسب قوانين ذيربط اين پيش فرض برابر 30 سال است با اين توضيحات ضريب سنوات در محاسبه حقوق بازنشستگي و وظيفه برابر يک سي ام مي باشد .   2 - ميزان حقوق بازنشستگي ميزان حقوق بازنشستگي مشتركين صندوق بازنشستگي جهاد كشاورزي به موجب ماده 1 و تبصره 3 ماده 2 قانون اصلاح مقررات بازنشستگي مصوب 13/12/1368 ق.ا.ك  و ماده 6 قانون اصلاح پاره اي از مقررات بازنشستگي مصوب 13/12/1379 برابر است با :               (سنوات خدمت قابل قبول (حداكثر 30 سال) *معدل حقوق و مزايا) * 30/1 = ميزان حقوق بازنشستگي معدل تمامي حقوق و مزاياي دريافتي كه ملاك كسور  بازنشستگي است در 2 سال آخر خدمت بااعمال آخرين ضريب حقوق = معدل حقوق ومزايـــــــا سنوات خدمتي كه  جهت تعيين حقوق ملاك   محاسبه  قرار مي گيرد = سنوات خدمت قابل قبول با توجه به ماده 4 قانون نظام هماهنگ حقوق بازنشستگي و وظيفه مصوب 23/06/1373 حداقل حقوق بازنشستگي همواره برابر حداقل حقوق و مزاياي مقرر براي مستخدمين شاغل مي باشد .    به موجب ماده 98 ق.ا.ك و تبصره 4 ماده 1 قانون نظام هماهنگ پرداخت در صورتيكه ضريب  جداول حقوق مستخدمين رسمي شاغل تغيير يابد دولت مكلف است به نسبتي كه هزينه زندگي   موجب اين تغيير شده است حقوق بازنشستگان و وظيفه بگيران را ترميم كند .    با توجه به مفاد ماده 100 و 124 ق.ا.ك مبلغ ماه اول هرگونه افزايش حقوق بازنشستگي و يا  وظيفه به صندوق بازنشستگي كشوري پرداخت مي گردد .    به موجب بند 5 ماده 91 قانون مالياتهاي مستقيم ، حقوق بازنشستگي و وظيفه از پرداخت ماليات معاف مي باشد .

 

افزايشهاي سالانه حقوق بازنشستگان و موظفين با توجه به ماده 98 ق.ا.ك و تبصره 4 ماده يك قانون نظام هماهنگ پرداخت مصوب 13/06/1370 ، دولت مكلف است با تغيير ضريب حقوق شاغلين ، به همان نسبت حقوق بازنشستگان و مستمري بگيران را افزايش دهد .  اگر چه تكاليف قانوني اشاره شده در سالهاي گذشته به طور كامل اجرا نگرديده است ليكن با تصويب قانون نظام هماهنگ حقوق بازنشستگي و وظيفه مصوب 23/06/1373 و تطبيق حقوق بازنشستگي و وظيفه با شاغلين از تاريخ 1/1/1374 بخشي از فاصله حقوق و مزاياي بازنشستگان و موظفين با شاغلين ترميم و عملاً افزايشهاي ساليانه گذشته در تطبيق اخير جايگزين گرديده است اينك هم با تصويب قانون اصلاح مقررات مصوب 13/2/1379 و تغيير در روش محاسبه معدل دستمزد اين فاصله كمتر گرديده است .    مصوبات افزايشهای سالانه   1- افزايش سال 1384 بموجب مصوبه شماره 3810/ت 32755هـ مورخ 28/1/1384 هيات وزيران ميزان افزايش حقوق بازنشستگي و وظيفه ازتاريخ 1/1/1384 به شرح زير تعيين مي گردد : حقوق بازنشستگي و وظيفه كليه بازنشستگان و وظيفه بگيران مشمول قانون نظام هماهنگ پرداخت كاركنان دولت و مشتركان صندوق بازنشستگي كشوري و قوانين نيروهاي مسلح كه تا پايان سال 1383 برقرار شده است از تاريخ 1/1/1384 به ميزان دوازده درصد (12%)  افزايش مي يابد .    1- افزايش سال 1383 بموجب مصوبه شماره 1405/ت 30365هـ مورخ 19/1/1383 هيات وزيران ميزان افزايش حقوق بازنشستگي و وظيفه ازتاريخ 1/1/1383 به شرح زير تعيين مي گردد : حقوق بازنشستگي و وظيفه كليه بازنشستگان و وظيفه بگيران مشمول قانون نظام هماهنگ پرداخت كاركنان دولت و مشتركان صندوق بازنشستگان كشوري و قوانين نيروهاي مسلح كه تا پايان سال 1382 برقرار شده است از تاريخ 1/1/83 به ميزان 6% حقوق اسفندماه 1382 علاوه بر مبلغ ثابت يكصد هزار (100،000 ) ريال افزايش مي يابد .    2- افزايش سال 1382 بموجب مصوبه شماره1034 /ت28423  مورخ 16/01/1382 هيئت وزيران ميزان افزايش حقوق بازنشستگی و و ظيفه از تاريخ 01/01/1382 به شرح زير تعيين مي گردد . حقوق بازنشستگی و وظيفه کليه بازنشستگان و وظيفه بگيران مشمول قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت که تا تاريخ سال 1381 بر قرار شده است از تاريخ 01/01/1382 به ميزان 12%افزايش مي يابد.    3- افزايش سال 1381 با توجه به مصوبه شماره 9434/ت 26490 هـ مورخ 05/03/1381 هيئت وزيران ميزان افزايش حقوق بازنشستگي و وظيفه از تاريخ 01/01/1381 به شرح زير مي باشد . 1ـ با توجه به افزايش ضريب ريالي حقوق كاركنان دولت ، از تاريخ 01/01/1381 حقوق بازنشستگي  و وظيفه كليه بازنشستگان و وظيفه بگيران مشمول قانون نظام هماهنگ پرداخت كاركنان دولت  و مشتركان صندوق بازنشستگي كشوري و قوانين نيروهاي مسلح كه تا پايان سال 1380 برقرار  شده است ، دوازده درصد ( 12% ) افزايش مي يابد . 2ـ افزايش فوق از پرداخت مقرري ماه اول به صندوق هاي بازنشستگي معاف است . 3ـ افزايش (12% ) مذكور با رعايت حداكثر رقم تعينن شده در بند 2 تصويب نامه شماره  57521/ت 2616 هـ مورخ 27/12/1380 ( حداكثر حقوق معادل 3500000  ريال ) اعمال   خواهد شد . 4ـ پس از اعمال افزايش مذكور ، حقوق بازنشستگي و وظيفه مشمولان بند (ل) تبصره (4)‌قانون  بودجه سال 1381 كل كشور ( بازنشستگان و موظفين تا پايان سال 1378 ) بر اساس آئين نامه  اجرايي مربوط هماهنگ مي گردد.   4ـ افزايش سال 1380 ـ با توجه به مصوبه شماره 57541 / ت 24256 هـ مورخ 14/12/1379 هيئت وزيران ميزان افزايش حقوق بازنشستگي و وظيفه از تاريخ 01/01/1380 به شرح زير ميباشد . 1ـ با توجه به افزايش ضريب ريالي حقوق كاركنان دولت ، حقوق بازنشستگي و وظيفه كليه  بازنشستگان و وظيفه بگيران مشمول قانون نظام هماهنگ پرداخت كاركنان دولت و مشتركان صندوق بازنشستگي كشوري و قوانين نيروهاي مسلح كه تا پايان سال 1379 برقرار شده است ، از تاريخ 01/01/1380 سيزده درصد ( 13% ) افزايش مي يابد . 2ـ در مواردي كه افزايش موضوع بند يك ، كمتر از مبلغ يكصد و بيست هزار( 120،000 ) ريال باشد اين مبلغ ملاك محاسبه و پرداخت خواهد بود .  3ـ  افزايشهاي موضوع اين تصويب نامه از پرداخت مقرري ماه اول به صندوق هاي بازنشستگي  معاف است .   5ـ افزايش سال 1379    به موجب مصوبه شماره 69651/ت 22486 هـ مورخ 23/12/1378 حقوق بازنشستگان و موظفين كه تا پايان سال 1378 برقرار گرديده ازتاريخ 01/01/1379 به ميزان 18% افزايش يافته است و اين افزايش از پرداخت مقرري ماه اول به صندقهاي بازنشستگي معاف است .

 

جدول حداقل و حداكثر حقوق بازنشستگان و موظفين از سال 1370  حداكثر مبلغ (ريال ) حداقل مبلغ (ريال) سال   176,000+ خالص افزايش حقوق ناشي از خدمت مازاد بر30سال(1),(3) 50,000 1370 181,500+ خالص افزايش حقوق ناشي از خدمت مازاد بر30سال(4)      50,000 1371 181,500+ خالص افزايش حقوق ناشي از خدمت مازاد بر30سال            80,000 1372 181,500+دوسوم مازاد برسقف + خالص افزايش حقوق ناشي از خدمت مازاد بر30سال(5) 117,000 1373 217,800+دوسوم مازاد برسقف +  افزايش حقوق ناشي از خدمت مازاد بر30سال(2) 117,000 1374 254,100+دوسوم مازاد برسقف +  افزايش حقوق ناشي از خدمت مازاد بر30سال 185,000 1375 290,400+دوسوم مازاد برسقف +  افزايش حقوق ناشي از خدمت مازاد بر30سال 231,250 1376 326,700+دوسوم مازاد برسقف +  افزايش حقوق ناشي از خدمت مازاد بر30سال 297,000 1377 363,000+دوسوم مازاد برسقف +  افزايش حقوق ناشي از خدمت مازاد بر30سال 330,000 1378 بدون سقف(6) 400,000 1379 بدون سقف 500,000 1380 بدون سقف مستخدمين متکفل  700,000 1381 ساير مستخدمين    600,000 بدون سقف 800,000 1382 بدون سقف 1,060,000 1383 بدون سقف 1,170,000 1384 بدون سقف 2.000.000 1385 (1)موضوع تبصره 1 ماده 3 قانون اصلاح مقررات بازنشستگي مصوب 13/12/1368 (2)ازتاريخ01/01/1374حسب قانون اصلاح قوانين و مقررات بازنشستگي ووظيفه مصوب 25/11/1374كلمه"خالص"حذف گرديده است. (3)حداكثر حقوق بازنشستگي سال 1370 بر اساس ماده 11قانون تغيير جدول حقوق مصوب 25/01/1370 (4)حداكثرحقوق بازنشستگي سال1371به بعد براساس ماده16قانون نظام هماهنگ پرداخت حقوق كاركنان دولت مصوب13/06/70 (5)پرداخت دوسوم مازاد سقف به موجب ماده 1 قانون نظام هماهنگ حقوق بازنشستگي و وظيفه مصوب 23/06/1373 (6) حذف سقف حقوق بازنشستگي و وظيفه به موجب ماده 6قانون اصلاح پاره اي ازمقررات مصوب 13/02/1379